Kadıkalesi’nde 2–3 yıl süren deniz patlıcanı avında nargileyle dalanların ahtapotları da yasa dışı avladığı öne sürülüyor. Balıkçılara göre 1 Kasım’da sezon açıldığında bölgede avlanacak ahtapot kalmamıştı. Denetim yetersiz, cezalar caydırıcı değil; avın tümüyle yasaklanması isteniyor.
…
Kadıkalesi açıklarında geçmiş yıllarda 2–3 yıl boyunca yapılan deniz patlıcanı avına nargileyle dalanların, bölgede bol miktarda bulunan ahtapotları da yasa dışı biçimde topladığı anlatılıyor. Bodrumlu balıkçılar, ahtapot av sezonu 1 Kasım’da açıldığında bölgede ahtapot kalmadığını, artık av yapılamadığını söylüyor. Onların deyişiyle, ahtapotun kökü kurutulmuş.
…
Bir kasım sabahı sezon açılıyor; kâğıt üzerinde av serbest, balıkçılara göre denizde ahtapot yok. Av mevsiminin başlaması, avlayacak canlı kalmadıysa neye yarar? Denetimin görevi yalnızca takvime bakmak değil, deniz canlılarını ve av kaynaklarını korumak.
…
Mevzuatta izin belgesi, kota, av alanı, karaya çıkarma ve nakil kuralları var. Av sırasında teknede deniz patlıcanı dışında başka su ürünü bulundurulması da yasak. Ahtapot avcılığında tüp ya da nargile gibi yapay hava kaynağıyla dalış yapılamıyor. Kâğıt üzerinde kurallar sıralı… Peki suyun altında kuralı kim uyguluyor, dalgıç ne topluyor, neyi öldürüp denize bırakıyor; kim görüyor?
…
Kadıkalesi’ndeki balıkçılar, ahtapotların kimyasal madde kullanılarak yakalandığını söylüyor. Ticari avcılık mevzuatı zehirleyici ve aşındırıcı kimyasallarla avlanmayı açıkça yasaklıyor. Denizin altındaki bu uygulamayı görmeyen, duymayan, yakalamayan denetim, kâğıttaki yasağın arkasına saklanamaz.
…
Balıkçılar, kaçak avcılara uygulanan cezaların caydırıcı olmadığını da söylüyor. Kaçak avın kazancı ceza ihtimalinden büyükse, yaptırım caydırıcı olmaktan çıkar, işin gider kalemine dönüşür. Birkaç tutanakla, birkaç el koymayla deniz korunmuş sayılmaz; tekrar eden ihlalde teknenin ve av aracının el konulması, iznin iptali ve denetimin sürmesi gerekir.
…
İzmir’in Urla açıklarında kaçak deniz patlıcanı avcılığı bilgisi üzerine deniz polisi teknik ve fiziki takip yaptı. Ege Üniversitesi Su Ürünleri Fakültesi’nin EGESÜF gemisinden destek alındı; 20 metre derinlikteki trol ve algarna düzeneği, kurbağa adamlar ve helikopter desteğiyle dört saatlik çalışma sonunda çıkarıldı. Demek ki denizde iz sürmek, ekipleri bir araya getirmek ve yasa dışı düzeneğe ulaşmak mümkün. Bodrum’daki balıkçıların iddiaları karşısında da aynı kararlılık ve açıklık beklemek fazla mı?
…
Tekne limana dönünce çuvalları tartmak kolay. Ama denetim yalnızca karaya çıkarılan ürünü saymakla bitmemeli; av sahasında hangi canlıların yakalandığı, kurallara uyulup uyulmadığı da kontrol edilmeli. Balıkçıların “denetim yok” yakınması, limanda tartılan ürünün denizde yapılan avı tek başına anlatmadığını gösteriyor. Çuvaldaki miktar, denizin başına gelenlerin tamamı değil.
…
Deniz patlıcanı, deniz tabanındaki organik maddelerle beslenen ve tortunun işlenmesine katkı sağlayan bir canlı. “Denizin oksijeni” sözü bilimsel bir tanım değil; ama deniz tabanındaki ekolojik rolünü anlatan güçlü bir benzetme.
…
2024 verilerinde kurutulmuş deniz patlıcanının ortalama ihracat fiyatı kilogram başına yaklaşık 100 dolar olarak açıklanmıştı. Bu kazanç tablosunda deniz canlılarının ve yerel balıkçının kaybını kim hesaplıyor?
…
Balıkçıların çağrısı açık: Deniz patlıcanı avı tümüyle yasaklansın. Bu talep tartışılmalı; çünkü kota ve izin, tek başına sürdürülebilirlik güvencesi değil. Avın hangi bölgede, kaç tekneyle, kaç dalgıçla yapıldığı; ahtapot ve diğer canlılara etkisi; stokların durumu kamuoyuna açıklanmadan “kontrollü avcılık” sözü denizi korumaya yetmez.
…
Deniz, kimin daha çok toplayacağına dair bir yarış alanı değil. Bir canlıyı para ettiği için alıp, yanındakini de önüne çıktığı için öldürmek avcılık değil; açgözlülük. Kadıkalesi’nde balıkçıların anlattığı doğruysa, denizin altında yalnızca patlıcan toplanmıyor… Denetimsizliğin gölgesinde bir yaşam alanı eksiliyor. Balıkçıların istediği gibi, deniz patlıcanı avı tümüyle yasaklanmalı; denetlenemeyen bir avcılığa “izinli” demek denizi korumuyor.
